Next
ŞIRNAK AJANS-Küresel Gazeteciler Konseyi (KGK) paydaşı olan Şiddetle Mücadele Vakfı (HEGEM) tarafından Alanya’da düzenlenen “Şiddet Önleme Modeli Olarak Sosyal Arabuluculuk ve Şiddetin Medya Kullanımı” sempozyumunda, Türkiye’de şiddetin önlenmesine yönelik çözüm önerileri masaya yatırıldı.
KGK’nin 6. Küresel Medya Çalıştayı kapsamında gerçekleştirilen sempozyumda, toplumsal şiddetle mücadelede sosyal arabuluculuk modelinin yaygınlaştırılması, dijital platformların sorumlulukları ve medyanın toplumsal etkisi değerlendirildi.
Alanya Eftelia Marin Otel Konferans Merkezi’nde düzenlenen programa AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Hüseyin Yayman, TBMM Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu Başkanı Çiğdem Erdoğan, KGK Genel Başkanı Mehmet Ali Dim ve HEGEM Başkanı Adem Solak katıldı. KGK üyesi gazeteciler, akademisyenler ve alanında uzman isimlerin de yer aldığı toplantıda, şiddetle mücadelenin yalnızca hukuki düzenlemelerle sınırlı kalamayacağı, toplumun bütün kesimlerinin ortak sorumluluk üstlenmesi gerektiği vurgulandı.
Yayman: Sosyal medya millî güvenlik sorununa dönüştü
Sempozyumda dijital platformların toplum üzerindeki etkilerine dikkat çeken AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Hüseyin Yayman, sosyal medyanın ifade özgürlüğü ve demokratik tartışma açısından önemli bir alan olduğunu ancak kontrolsüz içeriklerin ciddi sorunlara yol açabildiğini belirtti.
Daha önce TBMM Dijital Mecralar Komisyonu Başkanlığı görevini de yürüten Yayman, sosyal medyayı insanların fikirlerini özgürce tartışabildiği bir agora olarak nitelendirdi. Geleneksel medyadaki editoryal denetim mekanizmalarının dijital platformlarda aynı şekilde işlememesinin önemli bir sorun oluşturduğunu ifade eden Yayman, dezenformasyon, algı operasyonları, siber zorbalık ve dijital bağımlılığa karşı dikkatli olunması gerektiğini söyledi.
Sosyal medyanın demokratik çeşitliliğe katkısının korunması gerektiğini vurgulayan Yayman, “İnsanların fikirlerini dile getirmesi çok kıymetli. Sosyal medyanın desteklenmesi ve çeşitliliğin artırılması demokrasimiz açısından olmazsa olmazdır. Ancak sosyal medyanın bir kötülük merkezi hâline gelmesine de dikkat çekmek istiyorum. Geldiğimiz noktada sosyal medya meselesi bir millî güvenlik sorununa dönüşmüştür” ifadelerini kullandı.
Trol hesaplar ve algoritmalar gündeme geldi
Dijital platformların dezenformasyon ve algı operasyonlarının yürütülebildiği alanlara dönüşebildiğini belirten Yayman, özellikle trol hesaplar üzerinden gerçekleştirilen faaliyetlere dikkat çekti.
Ötekileştirme, uyuşturucu kullanımının özendirilmesi, dijital bağımlılık ve siber zorbalığın önemli sorunlar arasında yer aldığını kaydeden Yayman, dijital mecraların şeffaf ve hesap verebilir bir anlayışla hareket etmesi gerektiğini dile getirdi.
Sosyal medya kullanıcılarının beğeni ve takipçi sayıları üzerinden kendilerini değerlendirdiği yeni dönemi “dijital tebaalar çağı” olarak tanımlayan Yayman, Fransa, Almanya, İngiltere ve ABD'de kullanılan algoritmalarla Türkiye'de uygulanan algoritmaların farklı olduğunu savunarak platformların bütün ülkelerde eşit sorumluluk anlayışıyla hareket etmesi gerektiğini söyledi.
Çiğdem Erdoğan: Şiddetle mücadele ortak sorumluluktur
TBMM Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu Başkanı ve Sakarya Milletvekili Çiğdem Erdoğan da şiddetin önlenmesinde eğitim, farkındalık, kurumsal koordinasyon ve toplumsal katılımın önemine dikkat çekti.
Şiddetle mücadelenin yalnızca hukuki düzenlemeler ve koruyucu mekanizmalarla tamamlanamayacağını belirten Erdoğan, kamu kurumları, sivil toplum kuruluşları, akademi ve medyanın ortak sorumluluk üstlenmesi gerektiğini ifade etti.
Erdoğan, “Şiddetle mücadele yalnızca hukuki düzenlemeler yapmakla veya koruyucu mekanizmalar oluşturmakla tamamlanabilecek bir süreç değil. Eğitim, farkındalık, kurumsal koordinasyon ve toplumsal katılım da bu mücadelenin vazgeçilmez unsurlarıdır” dedi.
İçişleri Bakanlığı bünyesindeki Güvenlik ve Acil Durumlar Koordinasyon Merkezi'ne (GAMER) yönelik çalışma ziyaretine de değinen Erdoğan, elektronik kelepçe uygulamasının işleyişini ve şiddetin tekrarlanmasını önlemeye yönelik izleme mekanizmalarını incelediklerini aktardı.
Sistemin 7 gün 24 saat kesintisiz takip edildiğini belirten Erdoğan, elektronik kelepçe uygulamalarının şiddetin önlenmesi ve mağdurların korunması açısından önemli bir güvence oluşturduğunu kaydetti.
Dijital şiddet kadınlar için yeni risk alanı
Konuşmasında dijital şiddet konusuna da yer veren Erdoğan, kadınların yalnızca sokakta, evde ve iş hayatında değil, dijital dünyada da kendilerini güvende hissetmeleri gerektiğini vurguladı.
Siber zorbalık, çevrim içi taciz, tehdit, itibarsızlaştırma ve özel hayatın ihlali gibi uygulamaların özellikle kadınları hedef alabildiğine dikkat çekti.
Dim: Şiddetle mücadelede herkes sorumluluk almalı
Küresel Gazeteciler Konseyi Genel Başkanı Mehmet Ali Dim, son dönemde artan şiddet olaylarının toplumun bütün kesimlerini derinden etkilediğini belirterek mücadelede ortak hareket edilmesi gerektiğini söyledi.
KGK olarak şiddetle mücadele projelerine destek vermeyi önemsediklerini ifade eden Dim, toplumda yaşanan olayların herkesi üzdüğünü ve bu konuda herkesin üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmesi gerektiğini dile getirdi.
Dim, “Son dönemde şiddetin tırmanışı, toplumun bütün katmanlarında hepimizin canını fazlasıyla sıkıyor. Bugün yaşanan olaylar hepimizi derinden üzüyor. Ancak bu sorunla mücadele konusunda elimizden gelen katkıyı sunmak, üzerimize düşen sorumluluğu yerine getirmek zorundayız. Küresel Gazeteciler Konseyi olarak bu projeye paydaş olmaktan son derece memnunuz. Şiddetle mücadele noktasında gereken desteği vermeye ve üzerimize düşeni yapmaya devam edeceğiz” diye konuştu.
HEGEM Başkanı Solak'tan 81 il ve 350 ilçe için çağrı
Sempozyumun öne çıkan başlıklarından biri de sosyal arabuluculuk modeli oldu. HEGEM Başkanı Adem Solak, Türkiye'de sosyal arabuluculuk sisteminin yaygınlaştırılması gerektiğini belirterek ülke genelinde kapsamlı bir seferberlik başlatılması çağrısında bulundu.
Türkiye'nin arabuluculuk sistemini hayata geçirme konusunda geç kalan ülkeler arasında bulunduğunu ifade eden Solak, bu gecikmenin telafi edilmesi için hızlı ve kapsamlı çalışmalar yürütülmesi gerektiğini kaydetti.
Sosyal arabuluculuğun yalnızca hukuki uyuşmazlıkların çözümüyle sınırlı değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Solak, toplumsal ilişkilerde ortaya çıkan sorunların büyümeden çözüme kavuşturulmasının şiddetin önlenmesinde önemli rol oynayabileceğini söyledi.
Modelin ülke genelinde uygulanması gerektiğini vurgulayan Solak, “Türkiye, arabuluculuğun hayata geçirilmesinde geç kalan ülkelerden biridir. Bu gecikmeyi telafi edebilmek için bir seferberlik anlayışıyla hareket etmeliyiz. 81 ilimizde, yüz bölgesel merkezle birlikte toplam 350 ilçemizde bu yapıları hızla hayata geçirmek zorundayız” ifadelerini kullandı.
Solak, sosyal arabuluculuk çalışmalarının yasal düzenlemelerle kurulacak merkezler ve ilgili bakanlıklar, kamu kurumları ve kuruluşlarının iş birliğiyle hayata geçirilmesi gerektiğini belirtti.
Medyanın şiddetle mücadeledeki rolü ele alındı
Sempozyum kapsamında iki ayrı salonda eş zamanlı gerçekleştirilen oturumlarda 30 akademisyen ve uzman bildiri sundu.
Şiddetin toplumsal boyutu, dijital platformların sorumlulukları, kadınların korunması, elektronik takip sistemleri ve sosyal arabuluculuk modelinin farklı yönleriyle değerlendirildiği oturumlarda, medyanın şiddet olaylarını aktarırken üstlendiği sorumluluk da gündeme geldi.
Şiddetin haberleştirilme biçimi, dijital mecralarda yayılma hızı, toplum üzerindeki etkileri ve gazetecilik mesleğinin etik ilkeleri üzerine değerlendirmeler yapıldı. Soru-cevap bölümünde gazetecilerin sorularını yanıtlayan uzmanlar, sosyal arabuluculuk mekanizmasının şiddetin önlenmesinde önemli bir rol üstlenebileceğini ifade etti.
Sempozyumda öne çıkan ortak değerlendirme ise şiddetle mücadelenin olaylar yaşandıktan sonra müdahale etmekle sınırlı kalmaması, önleyici çalışmaların ve toplumsal farkındalığın güçlendirilmesi gerektiği oldu.
