ŞIRNAK AJANS- Şırnak’ın Cizre ilçesinde yaklaşık 30 yıldır hizmet veren Cizre Nur Kitabevi ve Hac Malzemeleri işletmecisi Aziz Bilge, ilçenin sahip olduğu tarihi ve kültürel değerlerin yeterince tanıtılmadığını belirterek, Cizre’nin kültürel mirasının gelecek kuşaklara aktarılması gerektiğini söyledi.
Cizre’de hac malzemelerinden klasik eserlere, ilçenin tarihini anlatan kitaplardan hediyelik eşyalara kadar farklı ürünlerin bulunduğu işletmede hizmet veren Bilge, aynı zamanda ilçeye gelen yerli ve yabancı turistlerle yakından ilgilendiklerini ve imkanları ölçüsünde Cizre’nin tarihi hakkında bilgi verdiklerini ifade etti.
Bilge, özellikle Hazreti Nuh ile Cudi Dağı’nın Cizre açısından önemli bir kültürel ve inanç değeri taşıdığını belirterek, ilçeye gelen turistleri yalnızca müşteri olarak değil, misafir olarak gördüklerini dile getirdi.
“Turistleri misafir olarak görüyoruz”
Cizre’nin Hazreti Nuh’un makamı ve Cudi Dağı gibi önemli değerleri barındırdığını ifade eden Bilge, farklı ülkelerden ilçeye gelen ziyaretçilerle ilgilendiklerini söyledi.
Bilge, “Buraya gelen yabancı turistlere misafir gözüyle bakıyoruz. Onlara rehberlik etmeye, memleketimizi tanıtmaya çalışıyoruz. Aradıkları hediyelik eşyalar, magnetler, biblolar ve Cizre ile ilgili ürünler konusunda da yardımcı oluyoruz” dedi.
İşletmelerinin yalnızca ticari bir anlayışla hareket etmediğini vurgulayan Bilge, ilçeye gelen herkesin alışveriş yapmak zorunda olmadığını belirterek, “Buraya gelen kişi illa bir şey almak zorunda değil. Sadece gelip bakıp gitse bile biz mutlu oluruz. Sıcak havalarda soğuk bir şey, su veya limonata ikram ederiz. Bizim için önemli olan misafirperverlik. Rızık nasiptir, Allah neyi nasip etmişse o gelir” ifadelerini kullandı.
“Bölgeye hac malzemeleri konusunda hizmet veriyoruz”
Yaklaşık 30 yıldır Cizre’de hizmet verdiklerini belirten Bilge, hac ve umre hazırlığında ihtiyaç duyulan ürünlerin yanı sıra hac dönüşünde dağıtılmak üzere alınan çeşitli malzemelerin de işletmelerinde bulunduğunu söyledi.
Bilge, Cizre’nin yanı sıra Şırnak ve çevre ilçelerden vatandaşların da işletmelerine geldiğini belirterek, Uludere, Beytüşşebap, İdil ve Silopi başta olmak üzere bölgeden gelen vatandaşlara hizmet verdiklerini kaydetti.
“Çeşit anlamında akla gelebilecek pek çok ürünü burada bulmak mümkün” diyen Bilge, hac hazırlığı yapan vatandaşların ihtiyaç duyduğu malzemelerin yanı sıra hac dönüşünde dağıtılmak üzere tercih edilen ürünlerin de işletmelerinde bulunduğunu aktardı.
“Cizre’nin değerlerini yeterince dışarıya anlatamamışız”
Cizre’nin sahip olduğu tarihi ve kültürel mirasın çok daha fazla tanıtılması gerektiğini dile getiren Bilge, ilçenin değerlerinin zaman içerisinde yeterince sahiplenilmediğini savundu.
Cizre’nin tanıtımını bir anlamda kültürel sorumluluk olarak gördüğünü belirten Bilge, “Memleketimizin o kadar değeri var ki bu değerler biraz sahipsiz kalmış. Çünkü biz kendimizi yeteri kadar dışarıya anlatamamışız” dedi.
İlçeye gelen bazı ziyaretçilerin Hazreti Nuh’un makamının Cizre’de bulunduğunu ilk kez duyduklarını söylediğini aktaran Bilge, bunun Cizre’nin sahip olduğu değerlerin tanıtımı konusunda daha fazla çalışma yapılması gerektiğini gösterdiğini ifade etti.
“İnsanlar inandığı veya inanmadığı şeye kendisi karar vermeli”
Turistlere rehberlik konusunda yaşadığı bir olayı da anlatan Bilge, dışarıdan gelen bazı rehberlerin Cizre’nin tarihi ve inanç değerleri konusunda yeterli bilgiye sahip olmadan anlatım yaptığını öne sürdü.
Bir rehberin Hazreti Nuh’un Cizre ile bağlantısına ve gemisinin Cudi Dağı’na oturduğuna inanmadığını turistlerin yanında dile getirdiğini belirten Bilge, burada rehberlerin kişisel inançlarından ziyade doğru bilginin aktarılmasının önemli olduğunu söyledi.
Bilge, “Bir insanın inanma zorunluluğu yok. İnanmayabilir. Belki başka bir dine mensuptur veya herhangi bir dine sahip değildir. Biz bunu yargılamıyoruz. Ancak turistleri buraya getirdiğinizde burada var olan inancı, bilgileri ve kaynakları doğru şekilde aktarmanız gerekir. İnanan veya inanmayan kararını kendisi versin” ifadelerini kullandı.
Bilge, söz konusu rehberle daha sonra birebir konuştuğunu ve kendisinin de Cizre ile ilgili yeterli bilgiye sahip olmadığını kabul ettiğini aktardı.
“Birinci el kaynaklardan yararlanıyoruz”
Cizre’nin tarihi ve Hazreti Nuh ile ilgili anlatımlarında bölgedeki kaynaklardan yararlandıklarını belirten Bilge, dedesi olan Cizre müftüsü Mahmut Bilge’nin de bölgenin tarihi ve Cudi Dağı üzerine araştırmalar yaptığını söyledi.
Bilge, dedesinin Cudi Dağı’na çıkarak bölgede saha çalışmaları gerçekleştirdiğini ve “Nuh ve Tufan” adlı bir eser kaleme aldığını belirterek, kendilerinin de bölgedeki kaynaklardan yararlanarak bilgi aktardıklarını ifade etti.
“Biz ne dediğimizi biliyoruz. Araştırıyoruz. Bölgedeki kaynaklardan istifade ediyoruz ve mümkün olduğunca birinci el kaynaklara dayanarak bilgilerimizi aktarıyoruz” diyen Bilge, Cizre’nin tarihinin doğru şekilde anlatılmasının önemine dikkat çekti.
“Hazreti Nuh denince neden Cizre akla gelmiyor?”
Cizre’nin çok sayıda tarihi şahsiyet, eser ve kültürel değere ev sahipliği yaptığını ifade eden Bilge, ilçenin bu zenginliğin tamamını yeterince tanıtamadığını söyledi.
Bilge, “Bizim zenginliklerimiz o kadar fazla ki artık zenginliklerimizin farkında değiliz. Meşhur şairin dediği gibi, ‘Ol mahiler ki derya içindedir, deryayı bilmezler.’ Biz de bu zenginliğin içerisinde farkında değiliz” dedi.
Bazı şehirlerin yalnızca bir yemek veya tek bir değer üzerinden tanıtım yaptığını belirten Bilge, Cizre’nin ise çok daha geniş bir tarihi mirasa sahip olmasına rağmen bu değerlerin yeterince bilinmediğini ifade etti.
Bilge, “Hazreti Nuh deyince neden Cizre akla gelmiyor? El Cezeri deyince neden Cizre akla gelmiyor? Melâye Cizîrî, Mem û Zîn, Şeyh Seyyid Ali Efendi, Seyyid Kadri, Müftü Mahmut Bilge, Şeyh Muhammed Nurlu gibi birçok alim ve değerli şahsiyetimiz var. Bunları söylediğimizde neden Cizre akla gelmiyor?” diye konuştu.
“Kendi tarihimizi okumuyoruz”
Cizre’nin sahip olduğu değerlerin gelecek nesiller tarafından yeterince bilinmediğini dile getiren Bilge, bunun yalnızca kurumların veya belirli kişilerin sorumluluğunda olmadığını, toplumun tamamının kendi tarihine sahip çıkması gerektiğini söyledi.
Bilge, özellikle gençlerin Cizre’nin önemli şahsiyetleri ve eserleri hakkında daha fazla bilgi sahibi olması gerektiğini belirterek, “Biz kendi tarihimizi okumuyoruz” eleştirisinde bulundu.
Dışarıdan gelen turistlerin zaman zaman Cizreli vatandaşlara ilçenin tarihi şahsiyetlerini sorduğunu anlatan Bilge, bazı vatandaşların El Cezeri veya Melâye Cizîrî hakkında yeterli bilgi veremediğini söyledi.
Bilge, geçmişte Cizre’de yaşayan yaşlı insanların Melâye Cizîrî’den şiirler ve beyitler bildiğini belirterek, yeni nesillerin ise bu kültürel birikimden giderek uzaklaştığını ifade etti.
“Dışarıdan gelenler bizim değerlerimizi bizden daha fazla merak ediyor”
Cizre’ye farklı ülkelerden gelen ziyaretçilerin ilçenin tarihini öğrenmek için uzun yollar kat ettiğini belirten Bilge, buna karşın bölgede yaşayan insanların sahip oldukları değerlerin yeterince farkında olmadığını söyledi.
Bilge, “Almanya’dan, Çin’den, farklı yerlerden insanlar buraya kalkıp geliyor; görmek, dinlemek ve öğrenmek istiyor. Sen burada yaşıyorsun ama bu hazinenin farkında değilsin. Bu eleştirileri dışarıdan gelen insanlar bana yaptı. Biz de bunu öz eleştiri olarak kendimize yapıyoruz” dedi.
“Kültür elçiliği sadece bir kişinin görevi değil”
Cizre’nin tanıtılması konusunda bireysel çabaların önemli olduğunu ancak bunun yalnızca belirli kişilerin sorumluluğunda bırakılmaması gerektiğini belirten Bilge, ilçenin tarihi ve kültürel değerlerinin toplumun tamamı tarafından sahiplenilmesi gerektiğini söyledi.
Bilge, “Kültür elçiliğinin manası zaten budur. Milletini ve toplumunu severek hizmet etmek. Ancak bu sadece benim görevim değil. Hepimizin kendi tarihini bilmesi, okuması ve anlatması gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Cizre Nur Kitabevi’nde Melâye Cizîrî, Mem û Zîn, Seyyid Ali Efendi ve bölgeye ait çeşitli klasik eserlerin bulunduğunu belirten Bilge, bu eserleri okumak isteyenlere imkanları ölçüsünde yardımcı olduklarını da dile getirdi.
Bilge, maddi imkanları yeterli olmayan kişilere kitapları zaman zaman hediye ettiklerini belirterek, “Her şey maddiyat değildir. Önemli olan okumak, bilmek ve sahip olduğumuz değerleri başkalarına aktarabilmek” dedi.
“Dışarıdan biri geldiğinde kendi değerlerimizi anlatabilmeliyiz”
Cizre’nin tarihi ve kültürel mirasının korunması için öncelikle toplumun kendi değerlerini tanıması gerektiğini vurgulayan Aziz Bilge, sözlerini şöyle tamamladı:
“Okuyalım, bilelim ki dışarıdan biri geldiğinde, bana değil başka birine denk geldiğinde ‘Melâye Cizîrî kimdir, Mem û Zîn nedir, El Cezeri kimdir, Hazreti Nuh ile Cizre’nin münasebeti nedir?’ diye sorduğunda en azından birkaç cümleyle anlatabilelim. Yoksa dışarıdan gelen insan size, ‘Sen kendi değerini bilmiyorsun’ diyor. Kendi tarihimizi beraber okumaya ve öğrenmeye gayret etmemiz gerekiyor.”
Bilge, Şırnak Ajans ekibine de Cizre’nin tarihi ve kültürel değerlerini gündeme taşıdığı için teşekkür etti.
