Next
ŞIRNAK AJANS – Şırnak Ajans köşe yazarı ve mali müşavir Senar Başak, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in ekonomi programını değerlendirerek enflasyon, alım gücü, üretim maliyetleri ve geçim sıkıntısına dikkat çekti. Başak, ekonomik başarının vatandaşın sofrasında ve üretimin sürdürülebilirliğinde görülmesi gerektiğini vurguladı.
Ekonomi politikalarının başarısının yalnızca açıklanan enflasyon oranlarıyla ölçülemeyeceğini belirten Başak, vatandaşın günlük yaşamındaki ekonomik koşulların esas alınması gerektiğini ifade etti.
Başak, ekonomi programının sabır, disiplin ve dengelenme kavramlarıyla anlatıldığını ancak vatandaşın bu süreci market alışverişini azaltma, kira ödemekte zorlanma ve borçlarını yeni borçlarla karşılama gibi sorunlarla yaşadığını belirtti. Emeklilerin temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesi, çalışanların ay sonunu getirebilmesi ve esnafın sattığı ürünün yerine yenisini koyabilmesinin ekonomik başarının önemli göstergeleri olduğunu kaydetti.
“Enflasyonun yavaşlaması alım gücünü geri getirmiyor”
Enflasyondaki gerilemenin hayatın ucuzlaması anlamına gelmediğine dikkat çeken Başak, fiyat artış hızının düşmesinin geçmiş dönemde yaşanan alım gücü kaybını kendiliğinden ortadan kaldırmadığını vurguladı. Vatandaşın maaş artışlarının kira, gıda, ulaşım ve faturalar karşısında ne kadar yeterli olduğuna baktığını belirten Başak, ekonomi yönetiminin açıkladığı göstergeler ile vatandaşın günlük yaşamda karşılaştığı koşullar arasındaki farkın dikkate alınması gerektiğini ifade etti.
Geçim sıkıntısı ve gelir ihtiyacı
Köşe yazısında TÜRK-İŞ’in Eylül 2026 araştırmasına da değinen Başak, Ankara’da dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve yeterli beslenebilmesi için gereken aylık tutarın yaklaşık 37 bin 801 lira, yoksulluk sınırının ise 123 bin 130 lira olarak açıklandığını aktardı.
Bu verilerin hanelerin temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesi açısından önemli bir tablo ortaya koyduğunu belirten Başak, ekonomik programların sosyal etkilerinin de değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti. Tasarruf çağrılarının vatandaşın hangi temel ihtiyaçlarından vazgeçmek zorunda kaldığı sorusuyla birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.
Üretim ve finansman maliyetlerine dikkat çekti
Başak, yüksek finansman maliyetlerinin işletmelerin yatırım, kapasite artırımı ve istihdam kararlarını zorlaştırabileceğine işaret etti. İşletmelerin kaynaklarını yeni yatırımlar yerine mevcut borçlarını çevirmek için kullanmak zorunda kalmasının üretim üzerindeki baskıyı artırabileceğini belirten Başak, esnafın, sanayicinin ve çiftçinin emeğinden elde ettiği payın daralmasının ekonomik faaliyetleri olumsuz etkileyebileceğini dile getirdi.
Sanayi üretimine ilişkin verilere de değinen Başak, TÜİK’in Ağustos 2026 verilerine göre sanayi üretiminin bir önceki yılın aynı ayına kıyasla yüzde 1,9 azaldığını hatırlattı. Tek bir aylık verinin yatırımlardaki uzun vadeli eğilimi tek başına ortaya koymayacağını belirten Başak, buna rağmen üretim göstergelerinin dikkatle izlenmesi gerektiğini vurguladı.
“Fedakârlık çağrısında yük adil paylaşılmalı”
Ekonomide güven ortamının önemine dikkat çeken Başak, fiyat oluşumlarına ilişkin belirsizliklerin giderilmesi, haksız fiyatlama iddialarının araştırılması ve rekabet ihlallerinin etkili biçimde denetlenmesi gerektiğini ifade etti. Ekonomi yönetiminin şeffaflık ve denetim konusunda somut sonuçlar ortaya koymasının önemine işaret etti.
Fedakârlık çağrılarının toplumda karşılık bulabilmesi için ekonomik yükün adil paylaşılması gerektiğini belirten Başak, kamu kaynaklarının kullanımının, vergi yükünün dağılımının ve kayıt dışılıkla mücadelenin de tartışılması gerektiğini kaydetti.
Başak, Mehmet Şimşek’in ekonomi programına yönelik temel eleştirisinin açıklanan hedeflerin vatandaşın günlük yaşamına ne ölçüde yansıdığı olduğunu belirterek, alım gücü toparlanmadan, üreticiler yatırım yapabilecek güvene kavuşmadan ve çalışanlar emeklerinin karşılığını alamadan ekonomik başarının eksik kalacağını ifade etti.
Başak, ekonomik başarının vatandaşın sofrasında, işletmelerin üretiminde ve gençlerin geleceğe duyduğu güvende görülmesi gerektiğini vurguladı.
