ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’daki protestoların dozunun artması üzerine aldığı radikal kararlar, küresel enerji piyasalarında deprem etkisi yarattı. Tahran yönetimiyle restleşen Trump'ın, İran ile ticari ilişkilerini sürdüren ülkelere yönelik yüzde 25 ek gümrük vergisi uygulanacağını açıklaması, petrol fiyatlarını son bir ayın zirvesine taşıdı.
ABD'nin müttefiklerine ve ticaret ortaklarına yönelik bu benzeri görülmemiş tehdidi, petrol arzında ciddi aksama korkularını tetikledi.
Trump’ın açıklamalarının hemen ardından varil başına 59,7 dolara çıkarak keskin bir yükseliş kaydetti. Küresel piyasalarda güne primli başlayan Brent, 63,71 dolar seviyelerinden işlem görüyor.
İran genelinde 180'den fazla kente yayılan ve can kaybının 500’ü aştığı bildirilen rejim karşıtı protestolar, Washington'ın müdahale söylemlerini sertleştirdi. Trump, protestoların ortasındaki İran yönetimine baskıyı artırırken, olası bir askeri harekatın masada olduğuna dair uyarılarını yineledi. Tahran ise ABD ve İsrail'in "meşru hedef" olacağını belirterek karşılık verdi.
Küresel petrol arzı sadece Orta Doğu değil, Orta Asya ve Doğu Avrupa hattında da baskı altında. Kazakistan’ın petrol ihracatı için hayati öneme sahip olan Hazar Boru Hattı’nın, Ukrayna İHA saldırıları sonucu hasar gören Rus altyapısı nedeniyle sevkiyat kapasitesi düştü. Kazakistan'daki ağır kış şartları ve tesis bakım çalışmaları üretimi kısıtlayan diğer unsurlar arasında yer alıyor.
Analistler, ABD’nin bu gümrük vergisi hamlesinin özellikle Çin ve Avrupa ülkeleri ile Washington arasında yeni bir ticaret savaşı cephesi açabileceği konusunda uyarıyor.
