Sahte sigortalılık; bir kişinin fiilen çalışmadığı halde bir işyerinde çalışıyormuş gibi gösterilmesi anlamına geliyor. Bu durum çoğunlukla eş, dost veya akraba işyerlerinde “hatır için” sigorta yapılması ya da aracı kişiler üzerinden para karşılığı sigorta girişi sağlanması şeklinde gerçekleşiyor.
Ancak yapılan denetimlerde fiili çalışmanın bulunmadığı tespit edilirse, bu sigorta kayıtları tamamen geçersiz sayılıyor. Bu durumda kişinin prim günleri siliniyor, buna bağlı olarak da emeklilik hakkı ortadan kalkabiliyor ve bağlanan maaş kesilebiliyor.
Usulsüzlükler tek tek tespit ediliyor
Denetimlerde en sık karşılaşılan ihlaller arasında fiili çalışmanın olmaması, “hatır sigortası”, aracı yoluyla yapılan sahte girişler ve gerçekte faaliyet göstermeyen şirketler üzerinden yapılan bildirimler yer alıyor. Ayrıca işyerinin bildirilen adreste bulunmaması da başlı başına risk oluşturuyor.
Gerçek çalışanlar için yargı yolu açık
Sigortalılığı iptal edilen ancak gerçekte çalıştığını iddia eden kişiler için yargı yolu bulunuyor. Bu süreçte banka maaş ödemeleri, bordrolar, işyeri kayıtları ve tanık beyanları gibi belgeler büyük önem taşıyor. Fiili çalışmanın ispatlanması halinde sigortalılık yeniden geçerli sayılabiliyor.
Sahte sigortalılığın tespit edilmesi halinde sadece prim günleri silinmiyor; aynı zamanda alınan emekli maaşları, bayram ikramiyeleri, sağlık giderleri ve sosyal yardımlar da faiziyle birlikte geri isteniyor.
Uzmanlar, kısa vadeli kazanç gibi görünen bu yöntemlerin uzun vadede çok daha büyük maddi kayıplara yol açabileceği konusunda vatandaşları uyarıyor.