Cizre’de Dicle Nehri, son günlerde etkili olan yoğun yağışlar ve artan hava sıcaklıklarıyla birlikte adeta doğa tutkunlarının odak noktası haline geldi.
Nehrin yükselmesiyle oluşan sığ alanlar binlerce karabatağın istilasına uğrarken, bölge sakinleri ve doğaseverler bu eşsiz manzarayı büyük bir ilgiyle takip ediyor.
"Karabatak Demek Çamurdan Gelen Demektir"
Yıllardır Dicle Nehri'ndeki kuş varlığını kamerasıyla kayıt altına alan Cizre’nin tanınan simalarından Edip Ataç, karabatakların yaşam mücadelesini şu sözlerle anlatıyor: "Burası Cizre, Dicle Nehri. Burada gördüğünüz 'karabatak' dediğimiz canlılar, aslında çamurdan oluşan bir sözcük anlamı taşır. Bu karabataklar soğuk yerlerden, soğuk iklimlerden kaçıyorlar. Ilımlı, sıcak sularda yaşamaya ve tutunmaya çalışıyorlar. Şu an Cizre’ye gelmişler, Dicle üzerinde bekliyorlar. Havalar biraz daha soğuduğu zaman giderler ama şu an Cizre’de uygun bir sıcaklık var."
Ataç, kuşların beslenme alışkanlıklarına ve ekosisteme katkılarına dikkat çekerek şunları ekledi:
"Aslında bunların ismi ördek olarak geçiyor ama dediğimiz gibi karabatak çamurdan oluşan bir sözcüktür ve bunlar bu bataktan besleniyorlar. Dicle şu an bulanık, binlerce kuş bu bulanık suyun üzerinde yüzüyor. Cizre’nin balığı çoktur, küçük balıklarla beslenmek için geliyorlar. Bu canlılar ekosisteme önemli bir katkı sağlıyor. Özellikle balıkçı kardeşlerimizin onları ürkütmemesi lazım. Nehrimizi temiz tutalım ki bu canlı çeşitliliği sayısı artsın, azalmasın."
"Onlar Bizim Misafirimiz, Çocuklar Taş Atmasın"
Cizreli Araştırmacı Yazar Abdulaziz Bilge ise Dicle Nehri’nin stratejik bir göç yolu olduğunu belirterek koruma bilinci çağrısında bulundu:
"Bu karabataklar sıcak ve ılıman havaları seviyorlar. Dicle Nehri’nin güney kesimleri, özellikle Cizre, sıcak bir atmosfere sahip. Havalar birkaç derece ısınınca bu kuşlar hemen görünmeye başladı. Dicle Nehri coğrafik olarak bir göç yolu üzerindedir ve bu kuşlar bu yolu takip eder."
Bilge, kuşların şehirdeki varlığının bir zenginlik olduğunu vurgulayarak vatandaşları uyardı: "Nehrin balık ve canlı çeşitliliği fazla olduğu için burada beslenme imkanı buluyorlar. Ekosistemin bir parçası olan bu canlıların korunması gerekir. Balıkçı ağabeylerimiz mesleklerini icra ederken bu karabataklara dikkat etsinler, vatandaşlarımız onları ürkütmesin. Çocuklar taş atmasın, korkutmasın; çünkü onlar misafir. Adı üstünde, göçmen kuşlar. Bir kısmı burada kalır, bir kısmı göç eder gider ama buranın güzelliğidirler. Bakınız, martılarla beraber nehirde kardeşlik halindeler."
Yağışlar Avı Kolaylaştırdı, Doğal Belgesel Oluştu
Bölgedeki son yağışlar, karabataklar için mükemmel bir avlanma ortamı hazırladı. Nehrin su seviyesinin yükselmesiyle kıyılarda oluşan bataklık alanlar, kuşlar için dev bir beslenme sahasına dönüştü. Su yüzeyinde süzülen binlerce kuş, bulanık suda hareket eden balıkları büyük bir çeviklikle yakalarken, Dicle üzerinde adeta canlı bir belgesel karesini andıran görüntüler ortaya çıkıyor.
Karabatakların ekosistem için kritik bir rol oynandığı biliniyor. Suya 45 metreye kadar dalabilen bu usta avcılar, nehirdeki hasta ve zayıf balıkları temizleyerek su altı popülasyonunun sağlıklı kalmasına yardımcı oluyor. Sudan çıktıklarında kanatlarını iki yana açarak tüylerini kurutan kuşların bu karakteristik duruşu, nehir boyunca estetik görüntüler oluşturuyor.
Dicle Nehri üzerindeki karabatak yoğunluğunun, hava sıcaklıklarının düşmeye başlamasıyla birlikte güneye doğru göç ederek devam ediyor.